|
||||||||||||||
| ||||||||||||||
|
|
||||||||||||||
| ||||||||||||||
|
RODZAJE AKCJI
Według zamierzeń Piusa XI wzorem do naśladowania w tworzeniu Akcji Katolickiej w innych krajach, miała być Azione Cattolica Italiana, czyli Włoska Akcja Katolicka. Jednak AK nie stała się organizacją jednolitą. Kościół funkcjonuje w różnych warunkach i to rzutowało na rozwiązania organizacyjne zastosowane w tworzeniu Akcji w poszczególnych państwach. Statut ACI zatwierdził papież w 1923 r. i miała ona działać pod patronatem Najświętszego Serca Jezusowego i św. Franciszka z Asyżu. Opierała się na tzw. czterech kolumnach – strukturach czterech organizacji stanowych: mężczyzn, kobiet, młodzieży męskiej i młodzieży żeńskiej. Koordynacją działań ACI miał zajmować się system rad: Rady Diecezjalne i Rady Parafialne, które były podporządkowane Krajowej Centralnej Radzie Akcji Katolickiej. Opiekę kościelną sprawowali asystenci kościelni, a za pontyfikatu Piusa XI podlegała ona bezpośrednio Stolicy Apostolskiej. Akcja wniosła wielkie ożywienie w życie religijne państwa włoskiego i podniosła poziom intelektualny włoskiego katolickiego społeczeństwa. ACI miała charakter jednolity i ogólny. Natomiast we Francji, Belgii oraz dawnych krajach kolonialnych Akcja miała inny charakter. Występował tutaj typ mieszany, tzn. obok Akcji Katolickiej ogólnej i jednolitej istniała też środowiskowa, wyspecjalizowana. Tę pierwszą stanowiły wspomniane już cztery organizacje stanowe, druga to organizacje zawodowe i środowiskowe, np. lekarzy, prawników, nauczycieli. Poszczególne organizacje współpracowały ze sobą w ramach komitetu, który wyznaczyła Konferencja Episkopatu danego kraju. Jeszcze inny typ organizacyjny – federacyjny - stanowiła Akcja na Filipinach. Tworzyły ją niezależne od siebie organizacje katolickie, które posiadały mandat od hierarchii kościelnej. Miały pełną samodzielność w działaniu, równocześnie uczestnicząc w wypracowywaniu wspólnego programu pracy apostolskiej. W krajach anglosaskich za Akcję Katolicką uznawano wszystkie istniejące tam organizacje katolickie, współpracujące z Episkopatem danego kraju. W Niemczech Die Katholische Aktion jako odrębna organizacja nigdy nie zapuściła głębszych korzeni (z wyjątkiem Bawarii). Stało się tak ze względu na istniejące tutaj liczne, mocno zakorzenione i z dużymi tradycjami organizacje katolickie. Do dzisiaj współpracują one w ramach Komitetu Centralnego Katolików Niemieckich (od 1868 r.). W rezultacie AK w jednym kraju chciała skupiać i jednoczyć katolików, a w innych na pierwszym miejscu stawiano pogłębienie życia religijnego katolików. Inaczej również wyglądała sytuacja Akcji, jeżeli brak było zewnętrznych organizacji. Wtedy dążono do jej stworzenia, aby mieć podstawę do skutecznego apostolstwa duchownych i świeckich. W Polsce na wybór włoskiego modelu miała wpływ podobna sytuacja społeczno – polityczna oraz przewaga religijności ludowej i masowej, przy widocznym niedoborze wykształconych elit. Duży znaczenia dla kształtowania się Akcji miały też wpływ istniejące u nas organizacje religijne i społeczne. Izabela Fac |
|
